เข้าระบบสมัครสมาชิก{{ current_user.full_name }}ออกจากระบบ

คณิตศาสตร์ ป.5 เศษส่วน

เกี่ยวกับชั้นเรียนชั้นเรียนนี้สิ้นสุดการเรียนการสอนแล้ว

หน่วยการเรียนรู้ที่ 7 เรื่อง เศษส่วน

กลุ่มสาระการเรียนรู้ คณิตศาสตร์ รายวิชาคณิตศาสตร์

ชั้นประถมศึกษาปีที่ 5 เวลา 10 คาบ

ผู้สอน ครูจิรศักดิ์ วรกา โรงเรียนมหาไถ่ศึกษาบึงกาฬ

วันที่ 18-31 กรกฏาคม 2560

**************************************************************************************************************

1. ตัวชี้วัดชั้นปี / ตัวชี้วัดช่วงชั้น

มาตรฐานการเรียนรู้

มาตรฐาน ค 1.1 ข้าใจถึงความหลากหลายของการแสดงจำนวนและการใช้จำนวนในชีวิตจริง

ตัวชี้วัด

มฐ. ค 1.1 ป.5/1 เขียนและอ่านเศษส่วน จำนวนคละ

มฐ. ค 1.1 ป.5/2 เปรียบเทียบและเรียงลำดับเศษส่วน

มฐ. ค 6.1 ป.5/1 ใช้วิธีการที่หลากหลายแก้ปัญหา

มฐ. ค 6.1 ป.5/2 ใช้ความรู้ ทักษะ และกระบวนการทางคณิตศาสตร์และเทคโนโลยี
ในการแก้ปัญหาในสถานการณ์ต่าง ๆ ได้อย่างเหมาะสม

มฐ. ค 6.1 ป.5/3 ให้เหตุผลประกอบการตัดสินใจและสรุปผลได้อย่างเหมาะสม

มฐ. ค 6.1 ป.5/4 ใช้ภาษาและสัญลักษณ์ทางคณิตศาสตร์ในการสื่อสาร การสื่อความหมาย

และการนำเสนอได้อย่างถูกต้อง และเหมาะสม

มฐ. ค 6.1 ป.5/5 เชื่อมโยงความรู้ต่าง ๆ ในคณิตศาสตร์ และเชื่อมโยงคณิตศาสตร์กับศาสตร์อื่นๆ

มฐ. ค 6.1 ป.5/6 มีความคิดริเริ่มสร้างสรรค์

2. สาระสำคัญ

1. การเขียนและอ่านเศษส่วนและจำนวนคละได้ถูกต้อง จะทำให้สามารถสื่อสารได้อย่างถูกต้อง ชัดเจน

2. การใช้ภาพแสดงเศษส่วน จะทำให้เราทราบว่าเศษส่วนต่างๆ มีค่าเท่ากันหรือไม่ เศษส่วนที่มีพื้นที่เท่ากัน จะเป็นเศษส่วนที่เท่ากัน

3. การเปรียบเทียบเศษส่วนที่มีตัวส่วนเท่ากัน ให้พิจารณาที่ตัวเศษ ถ้าตัวเศษของเศษส่วนใดมากกว่า เศษส่วนนั้นจะมากกว่าการเปรียบเทียบเศษส่วนที่ตัวส่วนตัวหนึ่งเป็นพหุคูณของตัวส่วนอีกตัวหนึ่ง ใช้วิธีแปลงเศษส่วนให้เป็นเศษส่วนที่มีตัวส่วนเท่ากันก่อน แล้วจึงเปรียบเทียบกันโดยอาศัยหลักการที่ว่า เศษส่วนที่มีตัวส่วนเท่ากัน เศษส่วนใดมีตัวเศษมากกว่า เศษส่วนนั้นก็จะมากกว่า

4. การเรียงลำดับเศษส่วนใช้การเปรียบเทียบเศษส่วนทีละคู่ โดยทำตัวส่วนให้เท่ากัน จากนั้นจึงพิจารณาที่ตัวเศษเพื่อเรียงลำดับเศษส่วน

5. เศษส่วนที่ไม่มีจำนวนนับใดที่มากกว่า 1 หารทั้งตัวเศษและตัวส่วนได้ลงตัว เรียกเศษส่วนนั้นว่า เศษส่วนอย่างต่ำในการทำเศษส่วนให้เป็นเศษส่วนอย่างต่ำ ทำได้โดยนำจำนวนนับมาหารเศษส่วนที่กำหนดทั้งตัวเศษและตัวส่วน จนไม่มีจำนวนนับใดที่มากกว่า 1 หารได้ลงตัว ซึ่งความรู้เกี่ยวกับเศษส่วนอย่างต่ำสามารถนำไปประยุกต์ใช้ในการคำนวณเกี่ยวกับเศษส่วนได้

6. เศษส่วนที่มีตัวเศษเท่ากับตัวส่วนเป็นเศษส่วนที่เท่ากับจำนวนนับ 1 เศษส่วนที่ตัวส่วนหารตัวเศษได้ลงตัว เศษส่วนนั้นสามารถเขียนให้อยู่ในรูปจำนวนนับได้

7. เศษส่วนที่ตัวเศษน้อยกว่าตัวส่วนเรียกว่า เศษส่วนแท้

เศษส่วนที่ตัวเศษเท่ากับหรือมากกว่าตัวส่วนเรียกว่า เศษเกิน

เศษเกินที่ตัวเศษเท่ากับตัวส่วน เป็นเศษส่วนที่มีค่าเท่ากับ 1

เศษส่วนที่เขียนในรูปจำนวนนับกับเศษส่วนแท้เรียกว่า จำนวนคละ

8.การเขียนเศษเกินในรูปจำนวนคละ ทำได้โดยนำตัวส่วนไปหารตัวเศษ ผลหารที่ได้จะเป็นจำนวนนับ เศษทีเหลือเป็นตัวเศษ โดยมีตัวส่วนคงเดิม การเขียนจำนวนคละในรูปเศษเกิน ทำได้โดยนำตัวส่วนไปคูณจำนวนนับแล้วบวกกับตัวเศษ โดยมีตัวส่วนคงเดิม

3. สาระการเรียนรู้

1. ความรู้

1. ความหมายของเศษส่วน

2. เศษส่วนที่เท่ากัน

3. การเปรียบเทียบเศษส่วนที่มีตัวส่วนเท่ากัน

4. การเปรียบเทียบเศษส่วนที่ตัวส่วนตัวหนึ่งเป็นพหุคูณของตัวส่วนอีกตัวหนึ่ง

5. การเรียงลำดับเศษส่วน

6. ความหมายของเศษส่วนอย่างต่ำ

7. การทำให้เป็นเศษส่วนอย่างต่ำ

8. เศษส่วนที่เท่ากับจำนวนนับ

9. เศษส่วนแท้และเศษเกิน

10. จำนวนคละ

11. เศษเกินและจำนวนคละ

2. ทักษะ/กระบวนการ/กระบวนการคิด

การจำแนก การให้เหตุผล การสรุปความรู้ การจัดระบบความคิดเป็นแผนภาพ การปฏิบัติ

3. คุณลักษณะอันพึงประสงค์

มีวินัย ใฝ่เรียนรู้ มุ่งมั่นในการทำงาน

4. ชิ้นงาน/ภาระงาน

1. ใบงานที่ 1 การเขียนและการอ่านเศษส่วน

2. ใบงานที่ 2 การเปรียบเทียบเศษส่วน

3. ใบงานที่ 3 การเรียงลำดับเศษส่วน

4. ใบงานที่ 4 การเขียนและการอ่านจำนวนคละ

5. การวัดผลและประเมินผล

ใบงานที่ 1 การเขียนและการอ่านเศษส่วน

เกณฑ์การประเมิน

ระดับคะแนน

4

(10 คะแนน)

3

(9 คะแนน)

2

(7-8 คะแนน)

1

(5-6 คะแนน)

การเขียนและ
การอ่านเศษส่วน

เขียนและอ่านเศษส่วนได้ถูกต้องทุกข้อด้วยตนเอง

เขียนและอ่านเศษส่วนได้ถูกต้อง มีบางข้อผิด แต่สามารถแก้ไขได้ด้วยตนเอง

เขียนและอ่านเศษส่วนได้ถูกต้องด้วยตนเอง
มีบางข้อผิด
เมื่อมีผู้แนะนำ
ก็สามารถแก้ไขได้

เขียนและอ่านเศษส่วนได้ถูกต้อง แต่ต้องมีผู้แนะนำทุกข้อ

ใบงานที่ 2 การเปรียบเทียบเศษส่วน

เกณฑ์การประเมิน

ระดับคะแนน

4

(10 คะแนน)

3

(9 คะแนน)

2

(7-8 คะแนน)

1

(5-6 คะแนน)

การเปรียบเทียบ เศษส่วน

ที่ตัวส่วนตัวหนึ่ง
เป็นพหุคูณของ
ตัวส่วนอีกตัวหนึ่ง

เปรียบเทียบ เศษส่วน

ที่ตัวส่วนตัวหนึ่ง
เป็นพหุคูณของ
ตัวส่วนอีกตัวหนึ่ง

ได้ถูกต้องทุกข้อ
ด้วยตนเอง

เปรียบเทียบ เศษส่วน

ที่ตัวส่วนตัวหนึ่ง
เป็นพหุคูณของ
ตัวส่วนอีกตัวหนึ่ง

ได้ถูกต้อง มีบางข้อผิด แต่สามารถแก้ไขได้ด้วยตนเอง

เปรียบเทียบ เศษส่วน

ที่ตัวส่วนตัวหนึ่ง
เป็นพหุคูณของ
ตัวส่วนอีกตัวหนึ่ง

ได้ถูกต้อง
ด้วยตนเอง มีบางข้อผิด เมื่อมีผู้แนะนำ
ก็สามารถแก้ไขได้

เปรียบเทียบ เศษส่วน

ที่ตัวส่วนตัวหนึ่ง
เป็นพหุคูณของ
ตัวส่วนอีกตัวหนึ่ง

ได้ถูกต้อง แต่ต้องมี
ผู้แนะนำทุกข้อ

ใบงานที่ 3 การเรียงลำดับเศษส่วน

เกณฑ์การประเมิน

ระดับคะแนน

4

(10 คะแนน)

3

(9 คะแนน)

2

(7-8 คะแนน)

1

(5-6 คะแนน)

การเรียงลำดับเศษส่วน

เรียงลำดับเศษส่วน ได้ถูกต้องทุกข้อด้วยตนเอง

เรียงลำดับเศษส่วน ได้ถูกต้อง มีบางข้อผิด แต่สามารถแก้ไขได้ด้วยตนเอง

เรียงลำดับเศษส่วน ได้ถูกต้อง
ด้วยตนเอง
มีบางข้อผิด
เมื่อมีผู้แนะนำ
ก็สามารถแก้ไขได้

เรียงลำดับเศษส่วน ได้ถูกต้อง แต่ต้องมีผู้แนะนำทุกข้อ

ใบงานที่ 4 การเขียนและการอ่านจำนวนคละ

เกณฑ์การประเมิน

ระดับคะแนน

4

(10 คะแนน)

3

(9 คะแนน)

2

(7-8 คะแนน)

1

(5-6 คะแนน)

การเขียนและการอ่านจำนวนคละ

เขียนและอ่านจำนวนคละ
ได้ถูกต้องทุกข้อ
ด้วยตนเอง

เขียนและอ่าน

จำนวนคละ
ได้ถูกต้อง มีบางข้อผิด แต่สามารถแก้ไขได้ด้วยตนเอง

เขียนและอ่านจำนวนคละ
ได้ถูกต้องด้วยตนเอง มีบางข้อผิด เมื่อมีผู้แนะนำ ก็สามารถแก้ไขได้

เขียนและอ่านจำนวนคละ
ได้ถูกต้อง แต่ต้องมี
ผู้แนะนำทุกข้อ

6. การจัดกิจกรรมการเรียนรู้

ครั้งที่ 1 จำนวน 2 คาบ

ขั้นนำเข้าสู่บทเรียน

ทบทวนความหมายของเศษส่วน โดยนำแถบแสดงเศษส่วนที่แสดงค่าของเศษส่วนต่างๆ ให้นักเรียนพิจารณา และบอกค่าของเศษส่วนด้วยการอ่านและเขียน แล้วร่วมกันสรุปว่า ตัวเศษ แสดงจำนวนที่กล่าวถึง ตัวส่วน แสดงจำนวนส่วนแบ่งทั้งหมดที่เท่าๆ กัน จากนั้น ให้นักเรียนอ่านเศษส่วนจำนวนต่างๆ จากแถบแสดงเศษส่วน รูปแสดงเศษส่วน และเส้นจำนวนแสดงเศษส่วน

ขั้นสอน

1.นำสิ่งของจำนวนหนึ่ง ซึ่งเป็นของประเภทเดียวกันแต่มีสีต่างกัน มาให้นักเรียนดูและเขียนเป็นเศษส่วนแสดงจำนวน แล้วบอกความเหมือนและความแตกต่างของเศษส่วนในข้อ 1 และข้อ 2 แล้วครูและนักเรียนร่วมกันสรุปว่าข้อ 1 เป็นเศษส่วนของสิ่งของหนึ่งสิ่ง ส่วนข้อ 2 เป็นเศษส่วนของสิ่งของหนึ่งกลุ่ม จากนั้น ให้นักเรียนยกตัวอย่างเศษส่วนทั้งสองลักษณะ

2.อธิบายความหมายของเศษส่วนแท้และเศษเกิน โดยครูติดแถบแสดงเศษส่วน รูปแสดงเศษส่วน หรือเส้นจำนวนแสดงเศษส่วน ให้นักเรียนเขียนเศษส่วนกำกับ โดยให้แต่ละภาพมีทั้งเศษส่วนแท้และเศษเกิน ให้นักเรียนพิจารณาแล้วบอกเกี่ยวกับความเหมือนและความแตกต่างของเศษส่วนทั้ง 2 ประเภท แล้วร่วมกันสรุปว่า เศษส่วนที่ตัวเศษมีค่าน้อยกว่าตัวส่วน เรียกว่า เศษส่วนแท้ และเศษส่วนที่ตัวเศษมีค่าเท่ากับหรือมากกว่าตัวส่วน เรียกว่า เศษเกิน
3.ให้นักเรียนช่วยกันยกตัวอย่างเศษส่วนแท้และเศษเกิน พร้อมกับวาดภาพ หรือหาภาพประกอบ

ประมาณ 4 - 5 ตัวอย่าง

4.อธิบายเพิ่มเติมเกี่ยวกับเศษเกินที่มีค่ามากกว่า 1 เช่น โดยครูยกตัวอย่างภาพประกอบให้นักเรียนสังเกตและพิจารณา ซึ่งจะได้ว่า แล้วร่วมกันสรุปว่า เศษเกินประกอบด้วย จำนวนนับกับเศษส่วนแท้ หรือเขียนให้อยู่ในรูปของการบวก คือ จำนวนนับ + เศษส่วน เรียกว่า จำนวนคละ จากนั้น ให้นักเรียนช่วยกันยกตัวอย่างจำนวนคละพร้อมกับวาดภาพประกอบ

5.เขียนเศษเกินและจำนวนคละที่มีค่าเท่ากันเป็นคู่ๆ พร้อมกับวาดภาพประกอบ ให้นักเรียนพิจารณา แล้วร่วมกันสรุปว่า จำนวนทั้งสองมีค่าเท่ากัน และสามารถเขียนเศษเกินในรูปจำนวนคละได้ จากนั้น ครูและนักเรียนช่วยกันหาวิธีการเขียนเศษเกินในรูปจำนวนคละ แล้วให้นักเรียนฝึกเขียนเศษเกินในรูปจำนวนคละ

6.นำภาพที่แสดงจำนวนคละให้นักเรียนพิจารณาเพื่อแสดงให้เห็นว่า จำนวนคละประกอบด้วยจำนวนเต็มกับเศษส่วน เช่น

ดังนั้น

จากนั้น ร่วมกันสรุปเป็นวิธีการเขียนจำนวนคละในรูปเศษเกิน แล้วให้นักเรียนฝึกเขียนจำนวนคละในรูปเศษเกินพร้อมกับวาดภาพประกอบ

6. ให้นักเรียนทำแบบฝึกกิจกรรมใบงาน ดังต่อไปนี้

1.พิจารณาเศษส่วนที่กำหนดให้ ว่าเป็นเศษส่วนแท้ เศษเกิน หรือจำนวนคละ แล้วเขียนเติมลงในช่องว่างให้ถูกต้อง

2.เขียนจำนวนคละจากรูปแรเงาที่กำหนดให้

3.เขียนเศษเกินจากรูปแรเงาที่กำหนดให้

4.เขียนเศษเกินจากจำนวนคละที่กำหนดให้

5.เขียนเศษเกินที่กำหนดให้เป็นจำนวนคละ

ขั้นสรุป

ให้นักเรียนร่วมกันสรุปความรู้ที่ได้จากกิจกรรมที่ทำไปแล้ว โดยครูตั้งคำถามให้นักเรียนช่วยกันคิด ดังนี้

1.เศษส่วน คืออะไร (การแสดงการแบ่งสิ่งต่างๆ ออกเป็นหลายๆ ส่วน และสิ่งของที่

แบ่งนั้นต้องมีขนาดเท่ากัน)

  • เศษส่วนแท้ เศษเกิน และจำนวนคละ มีลักษณะอย่างไร (เศษส่วนแท้ เป็นเศษส่วนที่ตัวเศษมีค่าน้อยกว่าตัวส่วน เศษเกิน เป็นเศษส่วนที่ตัวเศษมีค่าเท่ากับหรือมากกว่าตัวส่วน จำนวนคละ เป็นจำนวนที่มีจำนวนเต็มและเศษส่วนอยู่ด้วยกัน)

3.เศษเกิน ทำให้เป็นจำนวนคละได้อย่างไร (นำตัวส่วนไปหารตัวเศษ ผลหารที่ได้จะเป็นจำนวนนับ เศษที่เหลือเป็นตัวเศษ โดยมีตัวส่วนคงเดิม)

4.จำนวนคละ ทำให้เป็นเศษเกินได้อย่างไร (นำตัวส่วนไปคูณกับจำนวนนับ แล้วบวกกับตัวเศษ

โดยมีตัวส่วนคงเดิม)

ครั้งที่ 2 จำนวน 2 คาบ

ขั้นนำเข้าสู่บทเรียน

ทบทวนเกี่ยวกับความหมายของเศษส่วน เศษส่วนแท้ เศษเกิน และจำนวนคละมีลักษณะอย่างไร

ขั้นสอน

1.ครูเขียนเส้นจำนวนบนกระดาน กำหนดจำนวนนับ 0, 1, 2, 3, ... ให้แต่ละจุดมีระยะห่างเท่าๆ กัน แบ่งแต่ละช่วงออกเป็นส่วนๆ เท่าๆ กัน ให้นักเรียนช่วยกันกำหนดจุดแต่ละจุดให้เป็นจำนวนนับและเศษส่วน แล้วให้นักเรียนสังเกตจุดที่แทนจำนวนนับว่า ตรงกับเศษส่วนเท่าใด ครูและนักเรียนร่วมกันอภิปรายและสรุปว่า เศษส่วนที่มีค่าเท่ากับจำนวนนับ คือ ซึ่งตัวเศษและตัวส่วนมีความสัมพันธ์กัน คือ ตัวส่วนหารตัวเศษลงตัวทุกจำนวน ดังนั้น เศษส่วนที่มีตัวส่วนหารตัวเศษได้ลงตัว สามารถเขียนเป็นจำนวนนับได้

2.เปลี่ยนการแบ่งส่วนในเส้นจำนวน แล้วให้นักเรียนช่วยกันพิจารณาและสังเกตว่า จำนวนนับแต่ละจำนวนตรงกับเศษส่วนใดได้บ้าง ช่วยกันยกตัวอย่างเศษส่วนที่เท่ากับจำนวนนับ พร้อมกับวาดภาพประกอบ

3.ติดแถบแสดงเศษส่วนบนกระดานแล้วให้นักเรียนสังเกตแผนภาพ และตอบคำถาม ดังนี้

— จากภาพ แบ่งเป็นกี่ส่วนเท่าๆ กัน (3 ส่วน)

— แต่ละส่วนที่ระบายสีเขียนเป็นเศษส่วนได้อย่างไร ()

— มีส่วนที่ระบายสีทั้งหมดกี่ส่วน (3 ส่วน)

— นำมาบวกกันได้เท่าไร ให้ผู้แทนนักเรียน 1 คน ออกมาเขียนบนกระดาน ( + + = )

— เขียนเป็นจำนวนนับได้หรือไม่ (ได้) เพราะอะไร (ตัวส่วนสามารถหารตัวเศษได้ลงตัว)

ได้เท่าไร (3 ÷ 3 = 1)

— ดังนั้นเศษส่วน เท่ากับจำนวนนับใด (1)

4.ติดแถบแสดงเศษส่วน เพิ่มอีก 1 แถบ ให้ผู้แทนนักเรียน 1 คนแสดงการบวกแถบแสดงเศษส่วนทั้งสองแถบบนกระดาน ( + = ) แล้วให้ นักเรียนพิจารณาตัวส่วนว่าสามารถหารตัวเศษได้ลงตัวหรือไม่ (ลงตัว) อย่างไร

(6 ÷ 3 = 2) ดังนั้น เศษส่วน เท่ากับจำนวนนับใด (2)

5. ติดบัตรเศษส่วน บนกระดาน ให้นักเรียนพิจารณาว่าสามารถเขียนในรูปจำนวนนับได้อย่างไร (8 ÷ 2 = 4)

£

6.ติดบัตรเศษส่วน บนกระดานเพื่อให้นักเรียนหาคำตอบ โดยจับคู่กัน แล้วเขียนคำตอบลงในกระดาษเปล่าที่ครูแจกให้ ครูเลือกผู้แทนนักเรียนออกมานำเสนอผลงาน 3 คู่แล้วร่วมกันตรวจคำตอบ

7. ติดแถบโจทย์ 2 = บนกระดาน ให้นักเรียนร่วมกันคิดว่าจะหาคำตอบได้อย่างไร (นำตัวส่วนคูณกับจำนวนนับ จะเท่ากับตัวเศษ คือ 2 × 2 = 4)

8. ให้นักเรียนทำกิจกรรมใบงาน เศษส่วนที่เท่ากับจำนวนนับ

ขั้นสรุป

ครูและนักเรียนช่วยกันสรุปบทเรียนเกี่ยวกับเศษส่วนที่เท่ากับจำนวนนับ มีลักษณะอย่างไร (เศษส่วนที่ตัวเศษหารตัวส่วนได้ลงตัว)จำนวนนับแต่ละจำนวนตรงกับเศษส่วนใดได้บ้าง (เช่น 1 ตรงกับ , 2 ตรงกับ )

ครั้งที่ 3 จำนวน 3 คาบ

ขั้นนำเข้าสู่บทเรียน

ครูและนักเรียนช่วยกันสรุปเกี่ยวกับเศษส่วนที่เท่ากับจำนวนนับพร้อมทั้งยกตัวอย่างเศษส่วนที่เท่ากับจำนวนนับมาให้นักเรียนช่วยกันคิดวิเคราะห์ พิจารณาหาจำนวนนับที่เท่ากับเศษส่วนที่เท่ากับจำนวนนับ เช่น , ,

ขั้นสอน

  • วาดภาพแสดงเศษส่วนที่มีค่าเท่ากันของสิ่งของหนึ่งสิ่ง โดยวาดรูปสี่เหลี่ยม 1 รูป แบ่งเป็น 2 ส่วน แรเงา 1 ส่วน แล้ววาดภาพขนาดเดียวกันอีก 1 รูป แบ่งเป็น 3 ส่วนและ 4 ส่วน แรเงาเท่าเดิม เขียนเศษส่วนแสดงส่วนที่แรเงากำกับไว้ใต้ภาพ ให้นักเรียนสังเกตแล้วร่วมกันสรุปว่า เศษส่วนแต่ละจำนวนแสดงพื้นที่เท่ากัน ดังนั้น เป็นเศษส่วนที่มีค่าเท่ากันของสิ่งของหนึ่งสิ่ง

2.วาดภาพแสดงเศษส่วนที่เท่ากันของสิ่งของหนึ่งกลุ่ม ให้นักเรียนสังเกตจำนวน แล้วเขียนเป็นเศษส่วนแสดงจำนวนทีแรเงาในภาพทั้งสอง

3.เขียนเส้นจำนวน 2 เส้น ที่มีความยาวเท่ากัน แต่แบ่งเป็นส่วนๆ ไม่เท่ากัน เขียนตัวเลขกำกับแต่ละเส้น เพื่อแสดงให้เห็นว่ามีความยาวเท่ากัน ครูนำอภิปรายเพื่อสรุปว่า จำนวนที่แทนด้วยจุดเดียวกันบนเส้นจำนวนมีค่าเท่ากัน จากนั้น ให้นักเรียนยกตัวอย่างเศษส่วนที่มีค่าเท่ากันพร้อมกับวาดภาพประกอบ

4.เขียนภาพ 2 ภาพ ที่มีขนาดและพื้นที่แรเงาเท่ากัน แต่แบ่งส่วนไม่เท่ากัน เขียนเศษส่วนแสดงส่วนที่แรเงากำกับไว้ใต้ภาพแต่ละภาพ เช่น และ ให้นักเรียนช่วยกันคิดวิเคราะห์ว่า ถ้าจะเปลี่ยนตัวส่วน 4 ให้เป็นตัวส่วน 2 มีวิธีการอย่างไร

5.ยกตัวอย่างจำนวนให้นักเรียนพิจารณาว่า เป็นเศษส่วนอย่างต่ำหรือไม่ เพราะอะไร และถ้าไม่ใช่เศษส่วนอย่างต่ำให้ช่วยกันทำให้เป็นเศษส่วนอย่างต่ำ แล้วครูและนักเรียนร่วมกันสรุปความหมายของเศษส่วนอย่างต่ำ และวิธีการทำเศษส่วนให้เป็นเศษส่วนอย่างต่ำ

6.ให้นักเรียนทำแบบฝึกกิจกรรมใบงาน ดังต่อไปนี้

6.1)ระบายสีภาพทางขวามือของแต่ละข้อ โดยให้มีค่าเท่ากับภาพทางซ้ายมือ

และเขียนคำตอบให้ถูกต้อง

6.2)แสดงวิธีทำเศษส่วนที่กำหนดให้เป็นเศษส่วนอย่างต่ำ

ขั้นสรุป

ครูและนักเรียนช่วยกันสรุปบทเรียนเกี่ยวกับลักษณะของเศษส่วนอย่างต่ำ การทำให้เป็นเศษส่วนอย่างต่ำ ทำได้โดยนำจำนวนนับมาหารเศษส่วนที่กำหนดทั้งตัวเศษและตัวส่วนจนไม่มีจำนวนนับใดที่มากกว่า 1 หารได้ลงตัว

ครั้งที่ 4 จำนวน 3 คาบ

ขั้นนำเข้าสู่บทเรียน

ครูนำแถบกระดาษแสดงเศษส่วนจำนวนต่างๆ ที่มีขนาดเท่ากัน มาให้นักเรียนสังเกตช่วยกันคิดหาวิธีการเปรียบเทียบเศษส่วนทีละคู่ เช่น กับ

ขั้นสอน

1.แบ่งนักเรียนออกเป็นกลุ่มๆ ช่วยกันทำแถบกระดาษแสดงเศษส่วนจำนวนต่างๆ โดยให้กระดาษมีขนาดเท่ากัน แล้วแข่งขันกันเปรียบเทียบเศษส่วนทีละคู่ โดยให้ตัวแทนกลุ่มจับฉลากว่า ต้องการ < หรือ > กลุ่มใดมีแถบกระดาษแสดงเศษส่วนได้ตรงตามที่ต้องการมากที่สุด เป็นฝ่ายชนะ

2.นำภาพเศษส่วนที่มีตัวส่วนเท่ากัน ให้นักเรียนพิจารณาเปรียบเทียบและสังเกตว่า เศษส่วนที่มีตัวส่วนเท่ากัน ตัวเศษมีค่ามาก จะมีค่ามากกว่าเศษส่วนที่ตัวเศษมีค่าน้อย

3.นำภาพเศษส่วนที่ตัวเศษมีค่าเท่ากัน ให้นักเรียนพิจารณาเปรียบเทียบและสังเกตว่า เศษส่วนที่ตัวเศษเท่ากัน ตัวส่วนมีค่าน้อย จะมีค่ามากกว่าเศษส่วนที่ตัวส่วนมีค่ามาก จากนั้น ให้นักเรียนยกตัวอย่างเศษส่วนทั้ง 2 ลักษณะ ที่พบในชีวิตประจำวัน เช่น การแบ่งพิซซ่า ที่ดิน เป็นต้น แล้วร่วมกันสรุปวิธีการเปรียบเทียบเศษส่วนที่มีตัวส่วนเท่ากัน และเศษส่วนที่มีตัวเศษเท่ากัน

4.นำเศษส่วนที่มีตัวเศษ และตัวส่วนไม่เท่ากัน 2 จำนวน ให้นักเรียนพิจารณาเปรียบเทียบ และบอกวิธีการเปรียบเทียบโดยใช้รูปภาพหรือเส้นจำนวน จากนั้น ครูและนักเรียนร่วมกันอภิปรายและสรุปว่า ต้องแปลงเศษส่วนให้เป็นเศษส่วนที่มีตัวส่วนเท่ากันเสียก่อน แล้วจึงนำมาเปรียบเทียบกัน

5.ครูและนักเรียนช่วยกันแสดงวิธีการแปลงเศษส่วนให้มีตัวส่วนเท่ากัน โดยการนำจำนวนนับมาคูณ ทั้งเศษและส่วน เพื่อให้ตัวส่วนมีค่าตามต้องการ ครูยกตัวอย่างเศษส่วน 2 จำนวน ที่มีตัวส่วน เป็นพหุคูณของกันและกัน เช่น กับ ให้นักเรียนช่วยกันแปลงเศษส่วนให้มีตัวส่วนเท่ากัน

6.ครูเขียนเศษส่วนที่มีตัวส่วนไม่เท่ากัน 3 จำนวนบนกระดานให้นักเรียนพิจารณาว่า เศษส่วนจำนวนใดมีค่ามากที่สุดและน้อยที่สุด พร้อมกับบอกเหตุผลประกอบว่าพิจารณาจากสิ่งใด แล้วครูและนักเรียนร่วมกันอภิปรายและสรุปว่า ให้แปลงตัวส่วนของทุกจำนวนให้มีค่าเท่ากันก่อนแล้วจึงนำตัวเศษมาเปรียบเทียบกัน

7.ครูกำหนดเศษส่วนที่มีตัวส่วนไม่เท่ากัน และให้นักเรียนช่วยกันแปลงเศษส่วนให้ตัวส่วนมีค่าเท่ากัน โดยพิจารณาตัวส่วนของทั้ง 3 จำนวน แล้วเลือกจำนวนนับที่สามารถทำให้ตัวส่วนมีค่าเท่ากันได้ง่ายที่สุด แล้วจึงนำตัวเศษมาเปรียบเทียบกัน และเรียงตามลำดับจากมากไปน้อย หรือจากน้อยไปมาก

8.ให้นักเรียนทำแบบฝึกกิจกรรม ใบงาน ดังต่อไปนี้

1)เปรียบเทียบเศษส่วนที่กำหนดให้ โดยการเขียนรูปและเติมเครื่องหมาย > , < หรือ = ลงใน ¨ ให้ถูกต้อง

2)เปรียบเทียบเศษส่วนที่กำหนดให้ โดยการเขียนเส้นจำนวน

3)เปรียบเทียบเศษส่วนที่กำหนดให้ โดยแปลงเศษส่วนให้มีตัวส่วนเท่ากัน

4) เรียงลำดับเศษส่วนที่กำหนดให้ จากมากไปน้อย

5) เรียงลำดับเศษส่วนที่กำหนดให้ จากน้อยไปมาก

ขั้นสรุป

ครูและนักเรียนช่วยกันสรุปบทเรียนเกี่ยวกับการเปรียบเทียบเศษส่วน และการเรียงลำดับเศษส่วนโดยครูตั้งคำถามว่า

(1)การเปรียบเทียบเศษส่วนที่มีตัวส่วนเท่ากัน พิจารณาอย่างไร (เศษส่วนที่ตัวเศษมีค่ามาก จะมีค่ามากกว่าเศษส่วนที่ตัวเศษมีค่าน้อย)

(2)การเปรียบเทียบเศษส่วนที่มีตัวเศษเท่ากัน พิจารณาอย่างไร (เศษส่วนที่ตัวส่วนมีค่าน้อย จะมีค่ามากกว่าเศษส่วนที่ตัวส่วนมีค่ามาก)

(3)การเปรียบเทียบเศษส่วนที่มีตัวเศษและตัวส่วนไม่เท่ากัน สามารถทำได้โดยวิธีใด (แปลงเศษส่วนให้ตัวส่วนมีค่าเท่ากันเสียก่อน แล้วจึงนำตัวเศษมาเปรียบเทียบกัน) โดยครูตั้งคำถามว่า

(4) การเรียงลำดับเศษส่วน ต้องใช้ความรู้ในเรื่องใดบ้าง (การแปลงเศษส่วนให้ตัวส่วนมีค่าเท่ากัน)

7. สื่อการเรียนรู้

1. สี

2. แถบแสดงเศษส่วน

3. กล่องเปล่า

4. แถบโจทย์เศษส่วน

5. กระดาษเปล่า

6. บัตรเศษส่วน

7. กระดาษ A4

8. บัตรคำ

9. สลากจำนวนคละ

10. แถบโจทย์

11. ใบงานที่ 1 -4

8. บันทึกหลังการจัดกิจกรรมการเรียนรู้

..............................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................

..............................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................

..............................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................

..............................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................

..............................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................

..............................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................

..............................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................